21 Haziran 2018 Perşembe

İnme Tipleri - İskemik İnmeler

İnme tipleri
İskemik İnmeler
Trombotik inmeler (Büyük arter trombozu)
  • Tüm inmelerin %48'i
  • Genelde uykuda gelişir (hasta sıklıkla defisitlerin farkında olmaksızın uyanır).
  • Kekeleyici olabilir: nörolojik defisitlerin aralıklı progresyonu; ya da yavaş ilerleyici (24-48 saatte).
  • Derin bilinç kaybı nadirdir, etkilenen alan genişse veya beyin sapı etkilendiğinde görülür.
  • Etkilenen serebral alana göre nörolojik defisitler değişir.
  • Büyük damarlarda ağır stenoz veya oklüzyonun distalinde perfüzyon yetmezliği.
  • İnkomplet trombozlu arterden emboli olması ani defisit başlatabilir. Stenoz veya ülserden etkilenmiş ekstrakraniyel arterlerden emboli olabilir.

İnmede Mortalite ve İyileşmeyi Etkileyen Faktörler

Mortalite için risk faktörleri
  • 45-64 yaş grubundakilerde iskemik inmelerin %8-12'si, hemorajik inmelerin %37-38'i 30 gün içinde ölmektedir (ARIC çalışması, NHLBI).
  • 65 yaş ve üzerindeki kişilerde tüm inmelerin %12,6'sı, iskemik inmelerin %8,1'i, hemorajik inmelerin %44,6'sı ilk bir ay içinde ölmektedir (Medicare kısım B rastgele örneklem).
  • İnme sonrası ilk yılda mortalite %25-40.
  • İlk yılda başka bir inme riski %12-25.
Akut inme mortalitesi (ilk 30 günde mortalite) için risk faktörleri
  • İnmenin şiddeti
  • Bilinç seviyesinde azalma
  • Diyabetes mellitus
  • Kardiyak hastalık
  • EKG anormallikleri
  • İleri yaş
  • Tıbbi bakımda gecikme
  • Diyabetik olmayanlarda kan şekeri yüksekliği
  • Beyin sapı tutulumu
  • Hemorajik inme
  • Bakımevine başvuru

El Rehabilitasyonu - Yara ve Enfeksiyonlar

20 Haziran 2018 Çarşamba

İnmede Depresyon, Cinsel Bozukluklar, Nöbetler

İnme Sonrası Depresyon
  • Etiyoloji
    • Organik: Frontal noradrenerjik, dopaminerjik ve serotonerjik projeksiyonlarda lezyonun tetiklediği katekolamin azalması ile ilişkili olabilir.
    • Reaktif: İnme ile ilişkili fiziksel ve kişisel kayıplar, ciddi disabiliteye eşlik eden kontrol kaybına bağlı keder / psikolojik cevaplar.
  • İnme hastalarında depresyon prevalansı yaklaşık %40 (%25-79); bakım verenlerinde de benzer oranda bulunmuştur.
  • 6 ay ile 2 yıl arasında en sıktır.
  • İnme hastalarında tanı için DSM-IV kriterleri ve vejetatif belirtiler yönünden psikiyatrik değerlendirme klinik olarak yararlı olabilir.
  • Sol frontal lezyonlarda major depresyon riski daha yüksek olabilir (tartışmalı).
  • Risk faktörleri: Önceki psikiyatrik durum, günlük yaşam aktivitelerinde ağır bozukluk, şiddetli defisit, kadın cinsiyet, akıcı olmayan afazi, bilişsel bozukluk, sosyal desteğin olmaması.
  • Uzun süreli depresyon iyileşmede gecikme ve daha kötü son durumla ilişkilidir.
  • Tedavi: Belirgin klinik depresyonu olan tüm hastalara aktif tedavi başlanmalıdır.
  • Psikososyal müdahale programı: Psikoterapi.
  • Seçici serotonin gerialım inhibitörleri (SSRI), TCA'dan daha az olan yan etkileri nedeniyle tercih edilir. İnme sonrası depresyonda metilfenidat da etkili bulunmuştur.
  • SSRI ve TCA'lar inme sonrası duygusal labilite için de etkilidir.

19 Haziran 2018 Salı

İnmede Afazi

Afazi, dil kullanabilme yeteneğinde beyin hasarına bağlı bozukluktur. Parafaziler, kelime bulma güçlüğü ve anlama bozukluğu ile karakterizedir. Diğer yaygın ama zorunlu olmayan özellikler arasında okuma ve yazma bozuklukları, sözel olmayan yapısal güçlükler ve problem çözme güçlüğü, jestlerde bozulma sayılabilir.
Afazi tipleri

Ana Konuşma Alanlarının Anatomik Yerleşimleri

El Rehabilitasyonu - Modaliteler

1 Haziran 2018 Cuma

İnmede Disfaji

Disfaji
  • Disfajinin (yutma güçlüğü) inme hastalarında toplam prevalansı %25-65'dir (Gordon ve ark, 1987):
    • Beyin sapı inmelerinin %67'sinde
    • Sol hemisfer inmelerinin  %28'inde
    • Sağ hemisfer inmelerinin %21'inde
  • Bilateral hemisfer lezyonlarında, tek hemisfer lezyonlarına göre daha sık.
  • Büyük damarlarla ilişkili inmelerde, küçük damara bağlı inmelere göre daha sık.
  • Gecikmiş faringeal yutma en yaygın sebep (Veis & Logeman, 1985).
Disfaji tanısı
  • Yatakbaşı yutma değerlendirmesi
    • Disfajinin olup olmadığını belirlemeye yardımcı bir minimal invazif değerlendirme.
    • Risk açısından tıbbi öykü alımını da içerir.
    • Gag refleksi ve faringeal duyu değerlendirilebilir.
    • Yutma denemelerinde öksürük veya diğer güçlükler gözlenir.
    • Hastada oral yolun beslenme, hidrasyon ve ilaçların verilmesi için güvenli olup olmadığı belirlenir.
    • Hastanın ileri yutma değerlendirmesine ihtiyacı olup olmadığı belirlenir.
    • Hastanın beslenme veya hidrasyon desteği için konsültasyona ihtiyacı olup olmadığı belirlenir.
  • Videoflorografik yutma değerlendirmesi (VFSS):
    • Videofloroskopik yutma değerlendirmesi de denir, modifiye baryum yutma (MBS).
    • Disfaji değerlendirme ve tedavisi için altın standart.
    • Yutma anatomisi görüntülenirken değişik miktar ve içerikte baryumla karıştırılmış katı ve sıvılar yutulur.
    • Eğer yutma anormalliği tespit edilirse, klinisyen bozukluğun fizyolojik nedenlerini belirler.
    • Kompensatuar teknikler, postür, manevralar, duyusal kuvvetlendirme, bolus modifikasyonları güvenli beslenme yöntemlerini belirlemek için denenir.
    • Eğer beslenmenin güvenli olduğu bir yöntem belirlenemezse alternatif beslenme şekilleri düşünülür.
  • Fiberoptik endoskopi ile yutmanın değerlendirilmesi (FEES)
    • Yutmanın faringeal evresinin kapsamlı fonksiyonel değerlendirmesi için kullanılır.
    • Potansiyel bolus obstrüksiyonu yapan anatomik yapılar, doğal bolus akışı ve içeriği görülebilir.
    • Yutma anatomisi izlenirken değişik miktar ve içerikte katı ve sıvılar yutulur.
    • Yutma fizyolojisi, koordinasyonu, ilişkili olaylar (ör: obstrüksiyon, doğal koruyucu anatominin yokluğu, bolusun farinks / larinkse geçişinin yoğunluğu ve süresi) değerlendirilir.
    • Rezidü, penetrasyon ve/veya aspirasyon varlığına reaksiyon değerlendirilir (ör: rezidü yüzdesinde azalma, öksürüğün etkinliği, hava yolundan madde / balgam atımı).