31 Mayıs 2012 Perşembe

Ayak Ortezleri

Ayak bölgesinde oluşmuş bir deformiteyi düzeltmek veya oluşabilecek bir deformiteyi önlemek amacıyla yapılan ortez çeşidine ayak ortezi denir.
Tabanlıklar
Deformitenin cinsine ve şiddetine göre tabanlık tasarımları aşağıdaki gruplara ayrılır:
  • Kas aktivasyonu için egzersiz tabanlıkları,
  • Plantar destek yüzeyli destek tabanlıklar,
  • Plantar, medial ve lateral destek yüzeyli düzeltme tabanlıkları,
  • Yumuşak köpük malzeme olarak içe yerleştirilen büyük yüzeyli şekle uyan dolgu tabanlıkları

Ortopedik tabanlıklar aşağıdaki hallerde ayak iskeletindeki hataların veya deformitelerin düzeltilmesine ve mümkün olduğu ölçüde tedavisine yarar.
  • Kas sisteminin genel zayıflığı,
  • İskeletin aşırı zorlanması,
  • İskelet deformasyonları.

Tabanlıkların Tedavi Prensipleri
  • Ayak topuğuna etki eden kuvvetlerin bir yandan yükü azaltılarak, diğer yandan da yük artırılarak dağılımının sağlanması,
  • Kuvvet uygulanmadan ve el ile yapılabildikleri sürece, hatalı duruşların düzeltilmesi iskeletin aşırı zorlanması,
  • Ayak eklemlerinde ağrının azaltılması, kısalıkların dengelenmesi ve yumuşak doku atrofisinde yastıkla destelemesi,
  • Tabanlıklar ayakkabıyla birlikte bir bütün oluşturmalı, özellikle de çocuklarda kullanılıyorsa, daima aktif hareket egzersizleri ile desteklenmelidir.

Tabanlık Ölçüsünün Alınması
  • Tabanlık ölçüsü alçı ile ayağın kalıbı çıkarılarak, bilgisayarlı sistemler yardımıyla, köpük ya da mürekkep baskı ile alınabilir.

Tabanlık Çeşitleri
Malzemelerine ve fonksiyonlarına göre ayak deformiteleri tedavisinde kullanılan, portatif ve ayakkabı içine yerleştirilebilen çeşitli tabanlıklar mevcuttur.
kösele çift çelik yaylı tabanlık
Kösele çift çelik yaylı tabanlık: Şekil verilmiş kösele, yarım kanatlı şekillendirilmiş, esnek çift çelik yaylı longitudinal kavis ve yumuşak metatars desteklidir. Sert destek yüzeyi ile longitudinal arkın çokmesine izin vermez.
polietilen mantar karışımı tabanlık
Polietilen mantar karışımı tabanlık: Polietilen ve mantar karışımı, yüksek medial kanatlı ve uzun lateral desteklidir. Longitudinal arkı destekler. Üzerinde modifikasyon yapılabilir.
kauçuk tabanlık
Yumuşak (kauçuk) tabanlık: Hafif yoğunlukta gözenekli kauçuktan üretilmiş kaplaması pamuklu, anatomik forma uygun, kaymaz. Dar ve yumuşaktır, yorgun ayakları rahatlatır.
alüminyum tabanlık
Alüminyum tabanlık: Biçim verilmiş alüminyum, longitudinal ark ve metatars desteklidir. Üzeri deri kaplanmıştır. Modifiye yapılabilir. Sert destek yüzeyi ile longitudinal arkın çökmesine izin vermez.
silikon tabanlık
Silikon tabanlık: Antialerjik özel slikondan yapılmıştır. Longitudinal ark ve metatarsal ped destekleri mevcuttur. Topuk ve metatars başlarında daha yumuşak silikon malzeme kullanılmıştır.
kauçuk ve silikon epin topukluk
Epin topukluk: Silikon topukluklarda epin bölgesi değişik renklerde ekstra yumuşak silikon kullanılmıştır. Kauçuk gibi yumuşak malzemelerde ise delinerek epinin geldiği kısım rahatlatılmıştır. Portatif olup ayakkabı içine yerleştirilir.
UCBL tabanlık
UCBL tabanlık: Pes plano-valgus deformitesinin tedavisinde kullanılan bir tabanlık çeşididir. Hastadan alınan ölçüye göre hazırlanır. Plastik malzemeden yapılır.
halluks rigidis tabanlığı
Halluks rigidis tabanlığı: Başparmağın hareketini engelleyen metatarsal falangeal eklemi içine alan bir tabanlık çeşididir.

Halluks Valgus Atelleri
Gündüz ve gece kullanılmak üzere iki çeşittir.
halluks valgus gece ateli
Halluks valgus gece ateli: Halluks valgus gece ateli, halluks valgus hastalığının tedavisinde kullanılır. Plastik vb malzemelerden yapılmış olup gece yatarken kullanılan bir atel çeşididir.
halluks valgus makarası
Halluks valgus makarası: Gündüz kullanılır. Parmak arasına yerleştirilir. Silikon, kauçuk gibi yumuşak malzemelerden üretilir.
bunion yastığı
Bunion yastığı: Halluks valgus'un tedavisinde kullanılır. Başparmağa takılır. Silikon, kauçuk gibi yumuşak malzemelerden üretilir.

Metatarsal Pedler
Metatarsal arkın çökmesi sonucu metatarsal kemik başlarına aşırı yük gelir. Kavisin tekrar eski anatomik yapısına dönmesi için metatarsal ped kullanılır.

Parmak Altı Düzeltici Destekler
Parmak bükülmelerini (pençe parmak) önlemek ve düzeltmek amacıyla yumuşak materyalden yapılır.

Kısalık Telafili Ayak Ortezi
Doğuştan veya sonradan oluşan bacak kısalıklarının dengelenmesi amacıyla yapılan ortez çeşididir. Bacak kısalığı ölçülerek, kısalık miktarı kadar dolgu maddesi kısa bacak tarafına ilave edilir ve iki bacak uzunlukları aynı seviyeye getirilir.
1-2 cm'ye kadar olan bacak kısalıkları, ayakkabı içine yerleştirilen çeşitli dolgu malzemeleri ile telafi edilebilir (kısalık telafili tabanlık, topukluk, vb). 2 cm üzerindeki kısalıklarda ise kısalık telafili ayak ortezi yapılmalıdır. Kısalık telafili ortez yapılırken sadece kısalık miktarına bağlı kalmadan hastanın yaş, boy, kilo ve meslek durumu da göz önüne alınmalıdır.

Ortopedik Botlar
Ayak deformitesini düzeltmek veya önlemek amacı ile hastaya özel ölçü üzerine yapılan bot çeşididir.
ortopedik bot modifikasyonları
Ortopedik botlarda yapılabilecek modifikasyonlar:
  • Ters kalıp bot
  • Boylama kama ilavesi
  • Topuk kaması ilavesi
  • Torchel topuk (döner topuk)
  • Thomas topuk
  • Longitudinal ark destek ilavesi
  • Metatarsal ark destek ilavesi
  • Rocker bar ilavesi

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder