5 Mayıs 2014 Pazartesi

Romatoid Artritte ESR ve CRP

Romatoid artrit (RA) hastalarında hastalık progresyonunu tahmin etmek zor bir konu. Bunu başarmak için demografik, klinik, laboratuar ve görüntüleme parametrelerinin tek ya da kombine kullanımı denenmiş. ESR ve CRP yüksekliğinin eklem erozyonu ve kötü HAQ-DI skoru gibi sonuçlarla ilişkisi gösterilmiş olsa da bu iki akut faz reaktanı birbiriyle uyumsuz olduğunda, yani sadece biri yüksekken, progresyonu öngörmede değerleri daha az bulunmuş. Buna ek olarak, hastalık aktivite skoru (DAS28 veya SDAI), akut faz reaksiyonu olmadan da, şiş ve hassas eklem sayısı, hekimin ve hastanın global değerlendirmesi gibi bileşenlerle aktif hastalığı gösterebilmekte. Ancak RA için yeni tedavilere yönelik çalışmalara hasta alımında ise ESR veya CRP yüksekliği şartı aranmakta (genelde ESR  28 mm/saat ya da CRP  15mg /L).

Klinik hastalık aktivite indeksi (CDAI) sadece şiş, hassas eklem sayısı, hasta ve hekimin global değerlendirmesine göre RA hastalık aktivitesini remisyon, düşük aktivite, orta aktivite, yüksek aktivite şeklinde derecelendirmekte. 27,412 RA hastasının değerlendirdiği CORRONA veri bankasında yaklaşık 9000 hastada aktif RA (CDAI 2,8'den yüksek) olduğu görülmüş. Ancak bunların %58'inde hem CRP hem de ESR normal sınırlardaymış. %12 hastada her ikisi de yüksekken kalanlarda ikisinden biri yüksek bulunmuş. 1 yıl sonraki kontrolde yaklaşık 4000 hastanın durumundaki değişmeler incelendiğinde  her iki akut faz parametresi yüksek olanlarda CDAI'de en fazla düzelme görülürken, her iki laboratuar değeri normal olanlarda en az düzelme görülmüş.
Sonuç olarak CDAI'ye göre aktif RA'lı hastaların yarısından fazlasında akut faz reaktanları normalken, yeni ilaçlara yönelik çalışmalara hasta alımında akut faz reaktanı yüksekliği şartı aranmasının sonuçlarda yanlışlığa yol açabileceği öne sürülmekte ve CDAI=10 ve üzerinin bir kriter kabul edilebileceği önerilmekte.
Günlük pratiğimizde ise RA'lı hastalarda normal ESR ve CRP değerlerinin yüksek hastalık aktivitesini dışlamadığını, tam tersine aktif RA'sı olanların yarısında bu iki parametrenin de normal olabileceğini akılda tutmakta fayda var.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder