31 Mayıs 2012 Perşembe

Ayak Ortezleri

Ayak bölgesinde oluşmuş bir deformiteyi düzeltmek veya oluşabilecek bir deformiteyi önlemek amacıyla yapılan ortez çeşidine ayak ortezi denir.
Tabanlıklar
Deformitenin cinsine ve şiddetine göre tabanlık tasarımları aşağıdaki gruplara ayrılır:
  • Kas aktivasyonu için egzersiz tabanlıkları,
  • Plantar destek yüzeyli destek tabanlıklar,
  • Plantar, medial ve lateral destek yüzeyli düzeltme tabanlıkları,
  • Yumuşak köpük malzeme olarak içe yerleştirilen büyük yüzeyli şekle uyan dolgu tabanlıkları

30 Mayıs 2012 Çarşamba

Omuzda Tendinit, Bursit, Subakromiyal Sıkışma Sendromu - Reçete


Şikayet: Omuz bölgesinde veya kolda ağrı, özellikle kolu yukarı kaldırırken, arkaya götürürken ağrı olması, omuzun üstüne yatamama, kısıtlılık
Tanı: Hasanın önce boyun bölgesi muayene edilir. Boyun muayenesi normal bulunur. Omuz bölgesi palpe edilir. Supraspinatus ve biseps kısa başı yapışma yerleri ağrılı olabilir. Omuzda impingement testlerine bakılır, yapılan testler pozitiftir. Omuz hareketlerine bakıldığında hareketler hafif kısıtlı ve ağrılı bulunur. Elini sırtına götürmede hasta zorlanabilir.

Yumuşak Doku Travması, Kas Zorlanması - Reçete

Şikayet: Hastada düşme veya çarpma gibi bir travma sonrası, travmaya uğrayan bölgede ağrı, şişlik, sıcaklık yakınmaları vardır.
Tanı: Travmaya uğrayan vücut bölgesi muayene edildiğinde palpasyonda kas spazmı, ödem, sıcaklık tespit edilir. Hareket ettirilmek istendiğinde kısıtlı ve ağrılı olur.

Diz Osteoartriti / Gonartroz - Reçete

Şikayet: Dizlerde ağrı, yürüme ve ayakta durma sonrası ağrı, hareket kısıtlılığı, dizini bükememe, uzun oturma sonrası kalkınca dizlerde tutukluluk, sıcaklık artışı
Tanı: Hasta yatırılır, dizin üst, alt, medial ve lateral kısımları palpe edilerek ağrılı noktalar var mı, efüzyon, sıcaklık, sinovyal hipertrofi var mı bakılır. Diz sıcaklığı el sırtı ile kontrol edilir. Normalde dizin krurise göre daha soğuk olması gerekir. Diz üzeri ve yanları krurise göre sıcak ise akut alevlenme olmuştur. Patella kavranarak sağa sola doğru hareket ettirilebiliyor mu kontrol edilir.  Osteoartritde (OA) çoğunlukla patellofemoral eklemde de kısıtlılık olduğundan hareket azalmıştır, patellanın altında krepitasyon alınabilir, buna rende arazı denir. El diz üzerinde iken diz kıvrılır (fleksiyona getirilir), el altında krepitasyon alınır. Dizin fleksiyon ve ekstansiyon derecesine bakılır. OA derecesine göre hareket kısıtlanmış bulunur.
Tanı için ayakta AP-lateral diz grafisi, gerekirse MR çekilebilir.

29 Mayıs 2012 Salı

Lomber Disk Hernisi - Reçete

Şikayet: Bel ağrısı, tutukluk, bacağa yayılan ağrı, bacakta uyuşma veya karıncalanma, ayakta veya bacakta güçsüzlük.
Tanı: Bel, önce ayakta sonra yatırılarak muayene edilir. Ayakta bel hareketleri kontrol edildiğinde fleksiyon, ekstansiyon, sağ veya sol lateral fleksiyon kısıtlı ve ağrılıdır. Hasta yatırılarak düz bacak kaldırma testi yapılır (hastanın topuğundan tutularak bacak yukarıya doğru kaldırılır). Bacak kaldırılırken 30-70 derece arasında bacakta ağrı olması halinde disk hernisini düşündürür. Tanı için lomber MR istenebilir.

Fibromiyalji - Reçete

Şikayet: Yaygın ağrı; daha çok boyun, sırt ve bel bölgesinde yaygın ağrıdan yakınırlar. Ellerde şişme ve ağrı yakınması vardır, gerçek eklem tutulumu yoktur. Yorgunluk, uykusuzluk, dinlendirmeyen uyku, baş ağrısı şikayeti olabilir.
Tanı: Fibromiyalji noktaları palpe edilir. Vücudun sağ ve sol tarafında simetrik olarak yer alan 18 hassas nokta palpe edildiğinde 11 noktanın ağrılı olması tanı koydurur. Kaslarda sertlikler, gergin bantlar vardır. Fibromiyalji hastalığına özgün laboratuar tetkikleri yoktur. Romatizmal testler normaldir. Uykusuzluk olmamasına rağmen yorgun kalkma, baş ağrısı, ellerde karıncalanma tarif etmesi, zaman zaman kabızlık, ishal gibi barsak bozukluğu yaşaması olabilir.

Servikal Disk Hernisi - Reçete

Şikayet: Boyun ağrısı, tutukluk, kola yayılan ağrı, ellerde uyuşma veya karıncalanma, kolda güçsüzlük olabilir.
Tanı: Boyun hareketleri her yöne kısıtlı ve ağrılı olabilir. Boyun ekstansiyona getirildiğinde sağ veya sol kola yayılan ağrı olabilir; sağa veya sola lateral fleksiyona getirildiğinde lateral fleksiyona gelen yöndeki kolda ağrı artar. Tanı için servikal MR istenebilir.

Osteoporoz, Osteomalazi - Reçete

Şikayet: Hastada yaygın vücut ağrısı, sırt ağrısı olabilir. Yürüyememe, yorgunluk, kramp girmesi şikayetleri eşlik edebilir. Hiçbir şikayeti de olmayabilir.
Tanı: Belirgin bir muayene bulgusuna rastlanmaz. Kırık oldu ise, muayene edildiğinde hareket kısıtlılığı ve ağrısı vardır. Menapoza girmiş kadınlara Kemik Yoğunluğu Ölçümü (DXA), lomber AP ve femur bölgesinden yapılmalıdır, T skoruna bakılır. Hastanın 25 OH vitamin D düzeyine bakılmalıdır. DXA normal değerler arasındaysa iki dört yıl sonra tekrarlanır. Osteopenik ise en çok iki yıl sonra, osteoporotik çıkarsa bir yıl sonra tekrarlanmalıdır. Çok ağrılı ise kırık varlığını araştırmak için grafi veya akut dönemde ise MR çekilmesi (kemik ödemini gösterir) erken tanıda yardımcı olacaktır.

25 Mayıs 2012 Cuma

Non Steroid Anti İnflamatuar İlaçlar (NSAİİ)

Bu yazıda birkaç farklı özelliği olan bir grup farmakolojik ajandan bahsedilecek. Bu özellikler, (1) inflamasyonu azaltmak, (2) hafif-orta dereceli ağrıyı hafifletmek (analjezi), (3) ateşi düşürmek (antipiretik) ve (4) platelet agregasyonunu önleyerek kanın pıhtılaşmasını azaltmak (antikoagülasyon). Bu ilaçlar inflamasyonu tedavi etmede kullanılan glukokortikoidlerden ayırt etmek için non steroid anti inflamatuar ilaçlar (NSAİİ) olarak adlandırılır. NSAİİ terimi açıkça görüldüğü gibi bu ilaçların tüm farmakolojik özelliklerini karşılamamaktadır. Ancak NSAİİ terimi yerleşmiştir ve burada da bu kullanılacaktır.
Analjezik ve antiinflamatuar etkilerinden dolayı fizik tedavi alan hastaların çoğu, çeşitli nedenlerle NSAİİ kullanmaktadır. NSAİİ, pek çok hafif ve orta şiddette ağrıda, özellikle  akut ya da kronik kas iskelet sorunlarına bağlı ağrı ve inflamasyonun tedavisinde faydalıdır. Bazı hastalar ise NSAİİ’ları antikoagülasyon için ya da ateş düşürücü olarak kullanmaktadır.

20 Mayıs 2012 Pazar

Kas Tonusu ve Kas Aktivasyonunun Anatomik Temelleri

Kas tonusu ile ilgili tanımlara buradan ulaşabilirsiniz.
Kas tonusu ve kas aktivasyonu, sinirsel uyarı ile kas ve çevresindeki bağ dokunun biyomekanik ve biyokimyasal özellikleri arasındaki etkileşimden köken alır.
Kas tonusu ve aktivasyonuna muskuler katkılar
Kasın bileşenleri şunlardır: Kas lifleri içindeki kasılabilen elemanlar, yapıyı sağlayan hücresel elemanlar, kas liflerini ve bütün kası saran bağ dokusu, kası kemiğe bağlayan tendonlar. Kasa kasılması ya da gevşemesi için sinirsel uyarı geldiğinde, kas liflerinin kasılabilen elemanları kısalır ya da uzar. Kasılabilen elemanlar çalışırken birbiri üstünde kayar, hücresel elemanlar yapısal bütünlüğü sağlar, etrafı saran bağ dokusu ise yapısal desteğin yanında kasın boyu değişirken sürtünmeyi azaltır.
Sarkomer

17 Mayıs 2012 Perşembe

Kas Tonusu - Tanımlar

Kas tonusu, dinlenme esnasında kastaki gerilim, kasın harekete hazır halde bulunması ya da hareket öncesi aktivasyon derecesi olarak tanımlanabilir. Kas tonusu kasılma için zemini oluşturan kastaki gerilimdir. Daha somut bir tanım olarak kasın gerilmeye karşı gösterdiği pasif dirençtir. Hastaya gerim esnasında gevşek durumda olması söylenir, böylece görülen direnç istemli kas kasılmasından ayırt edilmeye çalışılır. Kas tonusunun bileşenleri, nöral olarak aktive edilen kas liflerine bağlı direnç ve uzamaya kas ve bağ dokusunun gösterdiği biyomekanik dirençtir. Fizik tedavide kullanılan ajanlar tonusun nöral ve biyomekanik bileşenlerine etki edebilirler.

Hareket Kısıtlılığı

Giriş
Vücudun bir parçasının komşu bir parçaya göre (bir eklem sayesinde) hareket edebildiği miktar hareket açıklığı (eklem hareket açıklığı, EHA) olarak tanımlanır. Vücudun bir kısmı EHA boyunca hareket ettiğinde o bölgede bulunan kemik, eklem kapsülü, ligament, tendon, kas, sinir, fasya, cilt gibi tüm dokular bundan etkilenir. Bütün bu dokular normal işlev gördüğünde tam, normal EHA sağlanır. Bu dokulardan herhangi birindeki bozukluk, mümkün olan EHA’da kısıtlanmaya yol açabilir. Rehabilitasyon için başvuran çoğu hastada hareket kısıtlılığı şikayeti vardır. Hareketi eski haline etkili bir şekilde getirebilmek için normal harekete ve hareket kısıtlılığına etki eden faktörlerin bilinmesi gerekir.
Patoloji yokken EHA anatomik yapıların yerleşimi ve uzayabilirliği ile sınırlanır. Eklemi çevreleyen yumuşak dokuların sağlamlığı ve esnekliği, eklem yapılarının şekli ve ilişkisi hareket açıklığını  etkiler. Eklem ortada konumlanmış iken küçük bir kuvvet ile hareket ettirilebilir. Çünkü eklemi çevreleyen bağ dokusundaki kollajen lifler gevşek durumdadır ve çeşitli yönlere doğru uzanım gösterirler. Eklem, hareket sınırlarına yaklaştıkça kollajen lifleri stres doğrultusunda hizalanır ve gerilir.
Ayak bileği dorsifleksiyonu normalde aşil tendonu maksimum gerginliğine ulaşınca sınırlanır (A). Dirsek fleksiyonu kol ve önkolun yumuşak dokuları tarafından sınırlanır (B). Dirsek ekstansiyonu ise ulnanın olekranon çıkıntısının humerusun olekranon çukuruna yaklaşması ile durur (C).

13 Mayıs 2012 Pazar

Fiziksel Ajanların Etkileri

Fiziksel ajanlar, esas olarak doku inflamasyonu ve iyileşmesi modifikasyonunda, ağrının azaltılmasında, kollajen elastikiyetini değiştirmede, kas tonusu modifikasyonunda kullanılır.
İnflamasyon ve iyileşme
Doku travma ya da hastalık nedeniyle hasarlandığında, bu duruma genelde benzer ve öngörülebilir belirli bir düzende cevap verir. Hasar sonrası iyileşmenin ilk fazı inflamasyondur. Bunu proliferatif faz takip eder, ardından maturasyon fazı gelir. İnflamasyon ve doku iyileşmesinin modifikasyonu hastanın daha hızlı düzelmesini, rehabilitasyona daha aktif katılımı ve tedavi hedeflerine daha erken ulaşmayı sağlayabilir. Hızlı doku iyileşmesi uzamış inflamasyon, ağrı ve kullanmamaya bağlı yan etkileri de azaltır.

Fiziksel Ajanların Sınıflandırılması

Fiziksel ajanlar hastalara uygulanan çeşitli formlardaki enerji ve gereçlerdir. Fiziksel ajanlar sıcak, soğuk, su, basınç, ses, elektromanyetik ışınım ve elektrik akımlarını içerir. Fiziksel ajan terimi elektromanyetik ışınım, ses gibi genel bir enerji tipini ya da ultraviyole, ultrason gibi genel enerji tipi içindeki daha spesifik bir bölümü ya da enerjinin uygulanış şeklini (ultraviyole lambası, ultrason transduseri) ifade etmek için kullanılabilir. Fiziksel ajan yerine fizik modalite de denilebilir.

12 Mayıs 2012 Cumartesi

Bası Yaralarını Önleme

Önlemek tedaviden daha önemli
Kuzey Amerika’da hastanelerde, bakımevlerinde ve evlerdeki hastaların her yıl yaklaşık bir milyonunda bası yarası (yatak yarası, bası ülseri, dekübitus) oluşmaktadır. Bası yarasını tedavi etmenin maliyeti 40000 dolara kadar çıkabilmektedir. Sıklıkla yatağa bağımlı hastalarda ortaya çıkarlar, vücut aynı pozisyonda uzun süre kalırsa oluşurlar. Sağlıklı insanlar kendiliğinden hareket eder ve pozisyon değiştirirler, bu nedenle bası yarası geliştirmeler. Eklem bozukluğu olan, alçılı, felç geçirmiş, bilinci kapalı ve tekerlekli sandalyelerdeki hastalar  risk altındadır. Kısaca immobil herkeste bu komplikasyon gelişebilir.

10 Mayıs 2012 Perşembe

Transkutanöz Elektriksel Sinir Stimülasyonu (TENS)

Ağrı, spinal kordun dorsal kolon seviyesinde, santral ve periferal etkiler altında bulunan, kapı kontrol sisteminin açık ya da kapalı olmasıyla modüle edilmektedir. TENS ilk olarak 1974 yılında, dorsal kolon stimülasyonu için cerrahi adayı olan hastalarda cilt üzerinden uygulanan stimülasyonun etkinliğinin görülmesi ile kullanıma girmiştir.
TENS akımının cilt altındaki sinir liflerinde depolarizasyon etkisi

9 Mayıs 2012 Çarşamba

Ankilozan Spondilitin Klinik Özellikleri

Spondiloartropatilerin prototipi olan ankilozan spondilit (AS), aksiyal iskeleti, entezisleri ve bazen de periferik eklemleri etkileyen kronik inflamatuar bir hastalıktır.